Programma Doorpakken op digitalisering – Digitaal burgerschap

Contactpersonen:

Aanvoerder
Bestuurlijk trekkers
  • Trudy Vos| ROC van Twente
  • Alice Muller| ROC Friese Poort
Verbinder
  • Harriet Leget | Kennisnet
Teamleden
  • Renze Tjoelker | ROC Friese Poort
  • Robbert Schutter | Deltion College
  • Leo van Ast | ROC Mondriaan
  • Paulo Moekotte | ROC van Twente
  • Marlies Blaauw | Noorderpoort
  • Betül Keskin | Zadkine
  • Bas Luijten | ROC Ter AA
  • Maarten Walet | ROC TOP
  • Petra Holstein | Drenthe college
Ondersteuners vanuit team Innovatie
  • Diane Smits | Deltion college
  • Wendy Deursen | ROC de Leijgraaf
Bijeenkomsten
  • volgt nog
Belangrijke documenten
Artikelen

Digitaal burgerschap

De mens is meer en meer online.
Dit vraagt 
veel kennis en vaardigheden van ons als burger. Er wordt verwacht dat iedereen mee kan doen in de digitale wereld. Maar wat verstaan we onder digitaal burgerschap? Binnen de mbo-instellingen zoals bij het bestuur, de onderwijsmanagers en teams is er behoefte om digitaal burgerschap te definiëren. Dit is waar het team digitaal burgerschap mee aan de slag gaat. 

Wat is digitaal burgerschap? 

Het is een urgent en dynamisch onderwerp; waarbij verschillende perspectieven, technologie en burgeschapsdimensies op elkaar inspelen, zoalspolitiek-juridisch, economie, sociaal maatschappelijk en welzijn. 

Wat vast staat is dat iedere burger dagelijks te maken heeft met de onderstaande perspectieven: 

  • IK: hoe ziet de online identiteit eruit en de houding en het gedrag van de mens. Welke vaardigheden heb IK nodig om (mee) te doen in de digitale wereld? 
  • DE ANDER hoe en wanneer houd je rekening met de ander? Denk aan privacy, veiligheid en omgangsvormen.  
  • DE WERELD: de wereld die vol zit met technologie, denk bijvoorbeeld aan de overheid, de Big Tech bedrijven en de algoritmes die keuzes en beslissingen kunnen bepalen. Hoe kunnen kritische denkvaardigheden en digitale geletterdheid bijdragen aan weerbaar burgerschap? 

Digitaal burgerschap is dus een breed begripEn naast de verschillende perspectieven, heeft elke docent en student hier ook nog een verschillend idee of beeld bij. 

Bijvoorbeeld: 

  • Ddigitale burger is een kritische, goed geïnformeerde vaardige burger die zich gemakkelijk beweegt in de digitale omgeving: veilig en met aandacht voor de privacy van zichzelf en de ander.  
  • Het is belangrijk dat je als burger weet waarom, wanneer en hoe je de technologie kunt inzetten (denk aan bewust omgaan met sociale media, online solliciteren, online bankieren en het aanvragen van een DigiD). 
  • De burger zou zich idealiter bewust moeten zijn van de mogelijke invloed van technologie op de wereld en samenleving. Denk bijvoorbeeld aan het verdwijnen van de technische banen door automatisering of robotica 
  • Of denk aan de overheid en het bedrijfsleven die technologie gebruiken bij dienstverlening en online winkelen. Waardoor de burger afhankelijk wordt van de technologie en verplicht is om hier mee om te gaan en bewust te zijn wat dit voor hen betekent. Zoals de invloed van cookies, algoritmes en het aanmaken van een profiel. Dit heeft invloed op ons online zoek- en koopgedrag.  
  • Tegelijkertijd kan media en technologie gebruikt worden om actief burgerschap te realiseren. Het vraagt om bewust gedrag bij de inzet van toolsBijvoorbeeld; de burger weet welke informatie deelbaar is zonder mensen te schaden.  
  • Digitale technologie kan ook bijdragen aan het verrijken, verdiepen, verbreden van burgerschap. Zo heb je als burger meer toegang tot informatie, kennis over democratie en heb je invloed op jezelf, de ander en de wereld om je heen. 
  • Tot slot wordt digitaal burgerschap ook gezien als (les)methode: burgerschap is dan een les via een digitale methode in het mbo. Hierbij wordt leermateriaal op een digitale manier aangeboden. 

Waar gaat de themagroep mee aan de slag? 

Omdat het thema digitaal burgerschap dus een urgent en dynamisch onderwerp is met veel kanten, streven wij binnen de werkgroep digitaal burgerschap naar:  

  1. een heldere definitie van ‘digitaal burgerschap’ omdat dit het bewustzijn en zichtbaarheid rond het thema digitaal burgerschap kan vergroten 
  2. digitaal burgerschap als thema in de burgerschapsagenda van het mbo. Hierdoor wordt het een belangrijk onderdeel binnen het curriculum. Met als doel dat ieder mens wordt gevormd tot een kritische, goed geïnformeerde digitale burger. Vervolgens weet dmbo-instelling hoe de docent hieraan kan bijdragen. Met relevant lesmateriaal weet de docenten leerlingen daarna te begeleiden richting goed digitaal burgerschap  

Hoe gaan we dit doen? 

  • Implementatie van digitaal burgerschap in het mbo door middel van
    • Promotie 
    • Docentontwikkeling 
    • Kennis en ervaringen vergroten en delen
  • Ondersteunen bij materiaal: 
    • Ontsluiten en beoordelen van lesmateriaal, opdrachten, projecten via startpagina MBO Burgerschap Wikiwijs
    • Bevorderen van delen van materiaal in de community
  • Community Digitaal burgerschap in samenwerking met met Kennispunt MBO Burgerschap 

Resultaat

Op zoek naar goede tips over lesmateriaal over digitale weerbaarheid? Bekijk de pagina van Kennispunt MBO Burgerschap die is samengesteld door het team Digitaal Burgerschap, Practor Digitale Weerbaarheid Renze Tjoelker, Kennisnet en het Kennispunt MBO Burgerschap. Speciaal voor de Week van de Veiligheid (5 t/m 11 oktober 2020).

Digitaal Burgerschap in de nieuwsbrief

 

Doorpakken in berichten op de saMBO-ICT site

Doorpakken op digitalisering bestaat 1 jaar, wat is er opgeleverd? 25 februari, 2021 - Het is een jaar geleden dat het programma Doorpakken op digitalisering is begonnen. Tijdens de saMBO-ICT conferentie eind januari hebben alle 8 thema’s stukken gepubliceerd en zijn er veel resultaten opgeleverd.  Het thema Docentondersteuning heeft bijvoorbeeld een handige (overzichtelijke) plaat gemaakt met alle landelijke initiatieven op het gebied van docentprofessionalisering. Data–ondersteund onderwijs heeft een interactief dashboard en infographic gemaakt met de verschillende data-initiatieven door heel Nederland. In samenwerking met Leven lang ontwikkelen is route 21 opgeleverd en Regie op leermiddelen heeft een Programma van Eisen gemaakt. Tot slot is...
‘Kijk vanuit waarden naar digitalisering in het mbo’ 21 januari, 2021 - Worden publieke en onderwijswaarden als gelijkheid, menselijkheid en autonomie door digitalisering bevorderd of geschaad? Hoe zorgen mbo-instellingen dat die waarden vooral worden versterkt? Hoe vinden zij de balans? In deze podcastserie – gemaakt in samenwerking met Kennisnet –  staat het middelbare beroepsonderwijs centraal.    Aflevering 1 ROC Friese Poort: Omgaan met digitale afleiding ROC Friese Poort...
Nieuwsbrief 83 is uit! 2 juli, 2020 - Er is weer een nieuwe nieuwsbrief verschenen met daarin aandacht voor de volgende onderwerpen: Inleiding,  ​42e saMBO-ICT conferentie,  Gebruikersdag,  CvI Conferentie,  Kennisdeling O365,  MBO Ambassadeurs,  Doorpakken op digitalisering,  Route21,  VVA,  CA,  Bruggen Bouwen,  Netwerk IBP,  Netwerk Informatiemanagers,  Onderwijslogistiek in het MBO,  Vragen van en aan collega’s  
Nieuwsbrief 79 is uit! 16 januari, 2020 - Er is weer een nieuwe saMBO-ICT-nieuwsbrief verschenen met daarin aandacht voor de volgende onderwerpen: Inleiding, ​ 41e conferentie, Gebruikersdag, Kennisdeling O365, Ambassadeurs, Netwerk Informatiemanagers, Strategische agenda​ digitalisering, Digitaal burgerschap, Route21, VVA, RIO, BCLD, CA, Bruggen Bouwen, Implementatie ECK iD, ICT Monitor, Benchmark IBP/E, Community of Practice, Vragen van en aan collega’s.  
Nieuwsbrief 75 is uit! 27 juni, 2019 - Nieuwsbrief 75 is uit met daarin weer tal van onderwerpen: Inleiding, ​40e conferentie, MBO ambassadeurs, Netwerk IBP, BCLD, ICT Monitor, Route 21, Pilots Bruggen Bouwen, Catalogus koppelpunt, Leermiddelenanalysetool, Gepland onderhoud leermiddelenketen, Coöperatie mbo voorzieningen, Centraal Aanmelden, Informatiebijeenkomst AA, RIO mbo en vavo, Vervolgstappen strategische agenda, Digitaal Burgerschap, Pilot datagedreven onderzoek, Vragen van en aan collega’s